Je hebt een studieschuld van een paar duizend euro en tegelijkertijd wil je beginnen met beleggen voor later, of voor je kinderen. Maar waar gaat je geld het hardst werken: eerst die schuld wegwerken of gewoon starten met investeren?
Dit is een van de meest gestelde vragen bij jonge ouders en starters. Het goede nieuws: er is geen universeel juist antwoord, maar wel een duidelijk rekenraamwerk om de keuze te maken.
Hoe werkt een studieschuld in Nederland?
Studieschulden bij DUO zijn geen gewone leningen. Ze hebben een relatief lage rente, die wordt vastgesteld op basis van de 10-jaarsrente van staatsobligaties. In 2026 ligt de DUO-rente voor studenten van na 2015 (het leenstelsel) rond de 2,56% per jaar.
Je betaalt nooit meer dan 4% van je inkomen boven de drempelgrens terug, en na 35 jaar wordt de restschuld kwijtgescholden. Dat maakt een studieschuld fundamenteel anders dan bijvoorbeeld een creditcardschuld of een persoonlijke lening.
De rekensom: rente vs. rendement
Het draait allemaal om één vergelijking: betaal je meer rente op je schuld dan je verwacht te verdienen met beleggen?
Stel, je hebt €20.000 studieschuld bij DUO tegen 2,56% rente.
Als je dat extra aflost, "verdien" je effectief 2,56% per jaar op dat bedrag. Maar als je datzelfde geld belegt in een breed gespreide indexfonds, is het historisch gemiddeld rendement van de MSCI World Index zo'n 7% tot 9% per jaar (voor inflatie) over de afgelopen 30 jaar.
Concreet: €200 per maand beleggen bij 7% rendement over 20 jaar = ongeveer €104.000. Datzelfde bedrag gebruiken om je studieschuld 20% sneller af te lossen bespaart je slechts een paar honderd euro aan rente.
De wiskunde spreekt dus vrij duidelijk voor beleggen, als je de DUO-rente als referentiepunt neemt.
Wanneer eerder aflossen toch slim is
Er zijn situaties waarin extra aflossen verstandiger is, ook al is de rente laag.
Ten eerste: als je een hypotheek wil aanvragen. DUO-schuld wordt meegewogen in je maximale hypotheek. Een schuld van €20.000 verlaagt je maximale hypotheek met zo'n €10.000 tot €15.000, afhankelijk van inkomen en leeftijd. Als je binnen 2 tot 3 jaar een huis wil kopen, kan het slim zijn om die schuld eerst te verlagen.
Ten tweede: als je schuld bij een commerciële partij staat met een hogere rente. Heb je een persoonlijke lening of roodstand tegen 6%, 8% of meer? Dan is aflossen vrijwel altijd beter dan beleggen, want de gegarandeerde rentebesparing is hoger dan het verwachte rendement.
Ten derde: als de financiële onzekerheid je stress oplevert. Sommige mensen slapen beter zonder schulden. Als dat voor jou geldt, is het mentale voordeel van schuldenvrij zijn ook een reëel voordeel.
Een praktisch model: de hybride aanpak
Voor de meeste mensen met een DUO-studieschuld werkt de volgende verdeling goed:
Zet het minimaal vereiste maandbedrag in op je DUO-terugbetaling, en beleg de rest. Begin met een noodfonds van 3 maanden uitgaven op een spaarrekening, zodat je niet in de schulden komt bij een onverwachte rekening. Daarna gaat het overige vrije bedrag naar een beleggingsrekening.
Voorbeeld: je hebt €400 per maand over na vaste lasten en DUO-betaling. Je zet €100 per maand opzij voor noodfonds (totdat je drie maanden uitgaven hebt), en belegt €300 per maand. Bij 7% gemiddeld rendement groeit €300 per maand over 18 jaar naar zo'n €134.000. Dat is een stevig vermogen voor je kind, of voor jezelf.
En als je wilt beleggen voor je kind?
Als je naast je studieschuld ook wil sparen voor je kinderen, is de timing van starten belangrijk. Elke maand dat je wacht, mis je de samengestelde rente.
Een kind van 0 jaar dat tot 18 jaar maandelijks €50 ontvangt op een beleggingsrekening (bij 7% rendement) eindigt met ruim €21.000. Wacht je 5 jaar met beginnen en start op het 5e levensjaar, dan eindig je bij hetzelfde maandbedrag op zo'n €14.000. Dat is €7.000 minder simpelweg omdat je 5 jaar later begon.
Vroeg starten wint bijna altijd van grote bedragen later inleggen. Zelfs als dat betekent dat je studieschuld iets langer blijft staan.
Conclusie: de regel van thumb
Als je DUO-rente lager is dan het verwachte rendement op een indexfonds (en dat is hij nu vrijwel zeker), is beleggen wiskundig slimmer dan extra aflossen. Zorg wel dat je minimaal je verplichte DUO-betaling doet, een noodfonds opbouwt, en je consumptief krediet met hoge rente eerder afloost.
Wil je weten hoe dit concreet uitpakt voor jouw situatie, inclusief je hypotheekplannen, DUO-schuld en beleggingshorizon? Boek een gratis kennismakingsgesprek via cal.eu/thomdenotter/30min of lees meer artikelen op slimsparenvoorjekind.nl.