Je wil beleggen, maar je wil niet alles kwijtraken als de markt instort. Dat gevoel kennen veel mensen. Het goede nieuws: met de juiste risicospreiding verklein je de kans op grote verliezen aanzienlijk, zonder dat je hoeft te stoppen met beleggen.
Wat is risicospreiding eigenlijk?
Risicospreiding betekent dat je je geld niet in één aandeel, één sector of één land stopt. In plaats daarvan verdeel je het over meerdere beleggingen, zodat een tegenvaller bij de ene positie niet meteen je hele portefeuille raakt.
Het klassieke voorbeeld: stel je hebt al je geld in één tech-bedrijf. Als dat bedrijf failliet gaat, ben je alles kwijt. Maar als je hetzelfde bedrag verdeelt over 500 verschillende bedrijven uit 20 landen, heeft het faillissement van één bedrijf nauwelijks invloed op je totale vermogen.
Beleggers noemen dit ook wel "niet alle eieren in één mand leggen." Het klinkt simpel, maar in de praktijk maken veel mensen toch de fout om te geconcentreerd te beleggen.
Hoe spreid je je risico concreet?
Er zijn een paar manieren om risicospreiding in de praktijk te brengen:
Spreiding over bedrijven: In plaats van vijf losse aandelen kopen, beleg je via een indexfonds of ETF in honderden bedrijven tegelijk. Een ETF die de MSCI World volgt, bevat meer dan 1.400 bedrijven uit 23 landen. Je betaalt één keer en hebt meteen brede spreiding.
Spreiding over sectoren: Technologie, gezondheidszorg, energie, financiën — elk sector reageert anders op economische omstandigheden. Als tech crasht (zoals in 2022), kunnen defensieve sectoren zoals voeding of farmacie relatief stabiel blijven.
Spreiding over landen en valuta: Bedrijven in de VS, Europa en opkomende markten bewegen niet altijd gelijk op. Wie alleen in Nederlandse of Europese aandelen zit, mist de groei in andere delen van de wereld.
Spreiding over tijd (dollar-cost averaging): Elke maand een vast bedrag inleggen in plaats van alles in één keer. Als de koers daalt, koop je automatisch meer voor hetzelfde geld. Over tijd middelt dit je aankoopprijs.
Wat levert risicospreiding op in de praktijk?
Een voorbeeld: in 2022 daalde de Nasdaq (voornamelijk tech-aandelen) met ruim 33%. Wie uitsluitend in tech-aandelen belegd had, zag een derde van zijn vermogen verdampen. Wie in een mondiale ETF belegd had, verloor dat jaar zo'n 15 tot 18% — nog steeds een flinke dip, maar aanmerkelijk minder.
Nu de rekensom voor de lange termijn. Stel je belegt €200 per maand in een gespreid indexfonds met gemiddeld 7% rendement per jaar (na inflatie). Na 20 jaar heb je ingelegd: €48.000. De waarde van je portefeuille: circa €104.000. Na 30 jaar: inleg €72.000, eindwaarde circa €243.000. De spreiding zorgt er niet voor dat je minder verdient — het zorgt ervoor dat je genoeg slaap houdt om het vol te houden.
Wat risicospreiding níet doet
Risicospreiding elimineert niet alle risico. Als de hele wereldeconomie tegelijk krimpt — zoals in 2008 of 2020 — dalen de meeste aandelen mee. Dat heet systeemrisico en dat kun je niet wegspreida door meer aandelen te kopen.
Wat je wel kunt doen om systeemrisico te beperken: een deel van je vermogen in obligaties of andere activaklassen houden. Obligaties bewegen vaak tegengesteld aan aandelen. Een portefeuille van 80% aandelen en 20% obligaties daalde in 2022 minder hard dan een puur aandelenportefeuille.
Of je obligaties nodig hebt, hangt af van je beleggingshorizon. Beleg je voor je kind dat nu 2 jaar oud is, dan heb je 16 jaar de tijd. Dat is genoeg tijd om een eventuele daling op te vangen. Heb je het geld over 2 jaar nodig, dan wil je minder risico nemen.
Risicospreiding voor ouders die voor hun kind sparen
Voor ouders die vermogen opbouwen voor hun kind is brede spreiding extra belangrijk. Je bouwt over een lange periode op en wil geen grote tegenslagen vlak voor het moment waarop je kind het geld nodig heeft — bijvoorbeeld als het 18 wordt en gaat studeren.
Een wereldwijd ETF (zoals de Vanguard FTSE All-World of iShares MSCI World) geeft direct spreiding over duizenden bedrijven wereldwijd. Je hoeft geen enkel aandeel te kiezen en de jaarlijkse kosten liggen vaak onder de 0,25%. Dat is ideaal voor een simpele, doelgerichte beleggingsstrategie.
Wil je het extra veilig spelen als je kind de studie nadert, dan kun je de portefeuille de laatste 3 tot 5 jaar geleidelijk verschuiven naar minder risicovolle beleggingen. Zo profiteer je van jarenlange groei maar bescherm je de winst op het laatste moment.
Aan de slag
Risicospreiding is geen ingewikkeld concept. Het begint al met één brede ETF en maandelijkse inleg. Je hoeft de markt niet te timen, je hoeft geen aandelen te analyseren en je hoeft niets in de gaten te houden.
Wil je weten hoe je dit praktisch toepast voor jouw situatie, of welke ETF het beste past bij jouw doel? Plan een gratis gesprek via cal.eu/thomdenotter/30min of lees meer op slimsparenvoorjekind.nl.