Je werkt hard, spaart netjes en toch blijkt er bij pensionering een gat te zitten tussen wat je nodig hebt en wat je daadwerkelijk ontvangt. Dat pensioengat is groter dan de meeste mensen denken — en het goede nieuws is dat je er nu, op je 30e of 40e, nog volop iets aan kunt doen. In dit artikel leg ik uit hoe een pensioengat ontstaat, hoe groot het gemiddeld is, en welke concrete stappen je kunt zetten om het aan te vullen.
Hoe ontstaat een pensioengat?
Je pensioen bestaat in Nederland uit drie pijlers. De eerste is AOW, die iedereen opbouwt door in Nederland te wonen en werken. De tweede pijler is het pensioen via je werkgever — maar lang niet iedereen heeft een volledig pensioen opgebouwd. Ben je ooit zzp'er geweest, heb je jaren deeltijd gewerkt, of ben je gewisseld van baan? Dan mis je waarschijnlijk opbouwjaren.
Bovendien houden werkgevers bij hun pensioenberekening rekening met een AOW-franchise: een bedrag dat ze aftrekken van je salaris voordat ze de pensioenopbouw berekenen. In 2026 ligt die franchise rond de €17.000. Over dat deel bouw je via je werkgever niets op — maar je leeft er wel van.
Het resultaat: veel mensen halen bij pensionering 60-65% van hun laatste salaris. Als je gewend bent aan 100%, is dat een flinke stap terug.
Hoe groot is jouw pensioengat?
Een eenvoudige vuistregel: stel dat je nu €4.000 netto per maand verdient. Bij pensionering wil je minimaal €3.000 per maand hebben om je huidige levensstijl vol te houden. Via AOW en werkgeverspensioen kom je misschien op €2.200 per maand. Dat verschil — €800 per maand, of €9.600 per jaar — is je pensioengat.
Over 20 jaar pensioen (65 tot 85 jaar) gaat dat om €192.000 in totaal. Dat klinkt als veel, maar als je op je 35e begint met aanvullen, heb je nog 30 jaar de tijd. Dan hoef je maar €260 per maand opzij te zetten, bij een rendement van 7%, om dat gat te dichten.
Wil je precies weten hoe groot jouw pensioengat is? De Nationale Pensioenaanvulling (NPA) op mijnpensioenoverzicht.nl geeft je een redelijke inschatting.
Vier manieren om je pensioengat aan te vullen
1. Lijfrente via een bankrekening of verzekering
Een lijfrenterekening of lijfrentepolis is de meest directe manier om belastingvoordelig voor je pensioen te sparen. De inleg is aftrekbaar van de belasting — in box 1. Afhankelijk van je inkomen bespaar je daarmee 37 tot 49,5% belasting op je inleg. Bij €3.000 inleg per jaar ontvang je dus €1.110 tot €1.485 terug via de belastingdienst. De uitkering is later belast, maar omdat de meeste mensen in een lagere schijf vallen bij pensionering, pakt dit per saldo positief uit.
Hoeveel je mag inleggen hangt af van de jaarruimte en reserveringsruimte. Die berekening kan ik voor je doen — plan een gesprek via cal.eu/thomdenotter/30min.
2. Beleggen in box 3
Als je al maximaal gebruik maakt van je jaarruimte, of als je meer flexibiliteit wilt (je kunt bij een lijfrente pas vanaf je 67e belastingvrij opnemen), is beleggen in box 3 een goede aanvulling. Je belegt dan in een breed gespreide ETF, betaalt jaarlijks belasting over het fictieve rendement, maar houdt de vrijheid om het geld eerder op te nemen als dat nodig is.
Stel: je legt €200 per maand in een wereldwijd ETF, met een gemiddeld rendement van 8% per jaar. Na 25 jaar heb je ruim €175.000 opgebouwd. Na box 3-belasting blijft er nog altijd meer dan €140.000 over — een stevige buffer.
3. Hypotheek aflossen
Als je een eigen woning hebt, is extra aflossen op je hypotheek een indirecte manier om je pensioengat aan te vullen. Bij pensionering heb je dan geen of een lage hypotheeklasten meer, waardoor je met minder inkomen uitkomt. Voor veel mensen verlaagt dit het benodigde pensioeninkomen met €500 tot €1.000 per maand.
4. Aanvullend pensioen via je werkgever
Veel werkgevers bieden de mogelijkheid om vrijwillig extra in te leggen in de pensioenregeling. Dit heeft soms fiscale voordelen vergelijkbaar met lijfrente, maar zit opgesloten in de pensioenregeling. Vraag je HR-afdeling of er een vrijwillige bijdrage mogelijk is.
Wanneer begin je het beste?
Zo vroeg mogelijk. Niet vanwege een cliché, maar vanwege de wiskunde van samengestelde rente. Als je op je 35e begint met €200 per maand bij 7% rendement, bouw je tot je 67e een bedrag op van circa €212.000. Begin je tien jaar later, op je 45e, dan kom je met datzelfde maandelijkse bedrag nog maar op €99.000 uit. Hetzelfde geld, maar de helft van het resultaat — alleen doordat je tien jaar later begon.
Dat betekent niet dat het op je 45e te laat is. Het betekent wel dat wachten duur is.
Wat is voor jou de slimste aanpak?
Of je nu beter kunt inzetten op lijfrente, box 3-beleggen of hypotheekaflossing hangt af van je inkomen, je box 3-vermogen, je hypotheeksituatie en je verwachte pensioenleeftijd. Een combinatie van meerdere strategieën werkt meestal het best.
Wil je weten wat voor jou concreet de meest efficiënte aanpak is? Ik rekenen het graag met je door. Plan een gratis kennismakingsgesprek via cal.eu/thomdenotter/30min of kijk voor meer informatie op slimsparenvoorjekind.nl.