Je wilt beginnen met beleggen, voor jezelf of voor het vermogen van je kind, maar je weet niet goed hoeveel risico daarbij past. Te voorzichtig beleggen kost je rendement, te veel risico nemen kan je 's nachts wakker houden. Je beleggersprofiel bepalen is de eerste stap om dat evenwicht te vinden, en het is minder ingewikkeld dan het klinkt.
Wat is een beleggersprofiel eigenlijk
Een beleggersprofiel is een inschatting van hoeveel risico je kunt en wilt nemen met je geld. Het bestaat uit twee delen. Het eerste is je risicobereidheid: hoe comfortabel voel je je bij koersschommelingen? Kun je een daling van 20% opvangen zonder in paniek te verkopen? Het tweede is je risicocapaciteit: hoeveel risico kun je je financieel veroorloven, los van hoe je je erbij voelt.
Die twee lopen niet altijd gelijk op. Iemand met een lange beleggingshorizon en een stabiel inkomen kan financieel gezien best wat risico dragen, maar ligt er 's nachts toch wakker van als de beurs daalt. Andersom kan iemand zich heel dapper voelen over risico, terwijl de financiële ruimte er simpelweg niet is. Een goed beleggersprofiel houdt rekening met beide kanten.
De drie factoren die je profiel bepalen
Drie dingen wegen het zwaarst mee bij het bepalen van je profiel:
Beleggingshorizon. Hoe lang kan het geld vast blijven staan? Beleg je voor je kind dat over 18 jaar volwassen wordt, dan heb je een lange horizon en kun je tijdelijke dalingen makkelijker opvangen. Heb je het geld over drie jaar nodig voor een huis, dan past een defensiever profiel beter.
Financiële buffer. Heb je al een noodfonds van drie tot zes maanden vaste lasten apart staan? Zonder buffer moet je bij tegenslag misschien juist beleggingen verkopen op een slecht moment, en dat wil je voorkomen.
Emotionele tolerantie. Stel je jezelf voor met een portefeuille die in een jaar 25% minder waard is. Verkoop je in paniek, of blijf je zitten omdat je weet dat de markt op lange termijn historisch gezien herstelt? Wie hier eerlijk over is, voorkomt latere stress en ondoordachte beslissingen.
Van conservatief tot offensief: de vijf profielen
De meeste brokers en vermogensbeheerders werken met een indeling in vijf profielen:
Zeer defensief: bijna volledig obligaties en spaargeld, gericht op behoud van vermogen. Verwacht rendement rond de 1 tot 3% per jaar.
Defensief: overwegend obligaties met een klein aandeel aandelen, zo'n 20 tot 30%. Geschikt bij een horizon van vijf tot tien jaar.
Neutraal: een mix van ongeveer 50% aandelen en 50% obligaties. Een breed gedragen middenweg voor wie gemiddeld risico kan en wil nemen.
Offensief: 70 tot 80% aandelen, gericht op groei over een langere periode van tien jaar of meer.
Zeer offensief: bijna volledig aandelen, soms met extra risicovolle categorieën zoals opkomende markten. Past bij een lange horizon van vijftien jaar of meer en een hoge risicotolerantie.
Voor vermogensopbouw met een horizon van 15 tot 18 jaar, zoals sparen voor een kind, kiezen veel ouders bewust voor een offensief profiel in de eerste jaren en bouwen ze het risico af naarmate het doel dichterbij komt.
Wat een verkeerd profiel je kost: een rekenvoorbeeld
Het verschil tussen een te defensief en een passend profiel is groter dan je denkt. Stel je zet €150 per maand in voor je kind, met een horizon van 18 jaar.
Bij een defensief profiel met gemiddeld 3% rendement per jaar bouw je zo'n €43.000 op.
Bij een offensief profiel met gemiddeld 7% rendement per jaar, wat historisch gezien realistisch is voor een brede wereldwijde aandelenportefeuille over zo'n lange periode, kom je uit op ongeveer €65.000.
Dat is een verschil van meer dan €20.000, puur door het risico beter af te stemmen op een horizon die het toelaat. Andersom geldt ook: te veel risico nemen terwijl je horizon kort is, kan je juist dwingen om te verkopen op het verkeerde moment.
Hoe stel je zelf je profiel vast
Een paar vragen die je jezelf kunt stellen:
Hoeveel jaar kan dit geld vaststaan zonder dat je het nodig hebt? Hoe reageer je historisch gezien op tegenvallers, bijvoorbeeld tijdens eerdere beurscorrecties die je hebt meegemaakt? Heb je een buffer los van dit beleggingsgeld? En weegt groei zwaarder voor je dan zekerheid, of andersom?
De meeste brokers bieden een vragenlijst aan die je profiel automatisch berekent op basis van dit soort vragen. Dat is een prima startpunt, maar het blijft verstandig om de uitkomst te toetsen aan je eigen situatie. Een profiel dat op papier klopt, moet ook in de praktijk voelen als iets waar je bij kunt slapen.
Aan de slag met een profiel dat bij je past
Een beleggersprofiel is geen eenmalige exercitie. Naarmate je horizon korter wordt, je financiële situatie verandert, of je gezin groeit, verschuift ook het profiel dat het beste bij je past. Wil je hulp om te bepalen welk risico past bij jouw situatie en doelen, of wil je een concreet plan voor de vermogensopbouw van je kind? Plan een gratis kennismakingsgesprek via cal.eu/thomdenotter/30min of kijk voor meer informatie op slimsparenvoorjekind.nl.